Çayyolu bilgisayar tamiri ve servisi: Açılmayan kasanın bile bir çaresi var.

En sık nedenler aşırı ısınma, yıpranmış ya da yetersiz güç kaynağı ve bozulan RAM'dir. Kapanma yoğun işlerde ve bir süre çalıştıktan sonra oluyorsa ısınmadan; rastgele ve kısa aralıklarla oluyorsa güç kaynağından ya da bellekten şüphelenilir.

Kasayı açıp fan ve soğutucudaki toza bakmak ilk adımdır. Sorun sürerse parçaları tek tek test ederiz; hangi parçadan şüphelendiğimizi ve değişimin ne tutacağını tespitte söyleriz.

Anakart, açılış testinde bir sorun bulduğunda bip dizisiyle haber verir. Dizinin anlamı anakartın BIOS markasına göre değişir; tek kısa bip çoğu bilgisayarda sorun olmadığını, art arda uzun ya da tekrarlayan bipler ise çoğunlukla bellek ya da ekran kartı arızasını gösterir.

RAM ve ekran kartını çıkarıp yuvalarına yeniden oturtmak, temas yüzeylerini silmek bazen yeter. İşe yaramazsa bilgisayarı getirmeniz ya da bip düzenini ve anakart modelini söyleyerek bizi aramanız yeterli.

Format, ilgili disk bölümündeki her şeyi siler; bu yüzden işlemden önce önemli dosyaların yedeğini almak gerekir. Windows bazen dosyalar korunarak yeniden kurulabilir, ama bu her arızada güvenli bir yol değildir.

Bilgisayarı getirdiğinizde, yedek konusunu format öncesinde sizinle konuşuruz; dosyalarınıza sizden habersiz dokunmayız.

RAM tipi (DDR3, DDR4, DDR5), anakartın kabul ettiği en yüksek kapasite ve boş yuva sayısı uyumu belirler. Tip uyuşmazsa modül yuvaya zaten oturmaz; aynı tipte farklı hızdaki modüller karışırsa bellekler en yavaş modülün hızında çalışır.

Modelinizi ve mevcut RAM'inizi söylerseniz hangisinin uyacağını almadan önce söyleriz.

Yeni ekran kartı için iki şeye bakılır: kartın önerdiği güç kaynağı gücü ve güç kaynağında karta gidecek yeterli kablo bağlantısı. Güç kaynağı yetersizse bilgisayar oyunda ya da render sırasında, yük altında kapanır.

Kartı almadan önce güç kaynağınızın modelini ve gücünü söylerseniz uyumu kontrol ederiz. Gerekiyorsa güç kaynağını da birlikte değiştirmenin maliyetini baştan konuşuruz.

Aynı bütçede toplama bilgisayar çoğu zaman daha güçlü parçalara kavuşur ve parçaları sonradan tek tek yükseltmek kolaydır. Hazır markalarda tek bir garanti ve kurulu Windows vardır; bazı modellerde standart olmayan parçalar kullanıldığı için yükseltme sınırlı kalabilir.

Kullanım amacınızı (ofis, oyun, video düzenleme) söylerseniz bütçenin hangi parçada işe yarayacağını anlatırız.

Toz miktarı ortama bağlıdır: halı, evcil hayvan ya da yerde duran kasa daha sık temizlik ister. Genel kural olarak yılda bir kasanın içine bakmak yeterlidir.

Fan sesi artmışsa ya da sıcaklıklar yükselmişse yıllık takvimi beklemeyin. Termal macun ise genellikle birkaç yılda bir yenilenir.

Boştayken 30–50 °C, yük altında 60–85 °C arası çoğu işlemci için normaldir. Yük altında bile sürekli 90 °C'nin üzerine çıkıyorsa soğutma yetersizdir; işlemciler yaklaşık 100 °C civarında kendilerini yavaşlatarak ya da kapanarak korur.

Sıcaklığı HWMonitor gibi ücretsiz bir programla görebilirsiniz. Yüksekse önce toz ve termal macun kontrol edilir; sorun sürerse soğutucu değişimi gerekebilir.

Tıkırtı çoğunlukla mekanik sabit diskten (HDD) gelir ve diskin okuma başlığında ya da plakalarında sorun olduğunu gösterebilir. SSD'lerde mekanik ses olmaz; fan sesi tıkırtıya benziyorsa sorun fanda olabilir.

Sesi duyunca bilgisayarı kapatın, tekrar tekrar açıp denemeyin: bozuk bir disk her denemede biraz daha zorlanır. Getirdiğinizde sesin diskten mi fandan mı geldiğini ve diskin durumunu tespitte söyleriz.